తెలంగాణలో రికార్డు స్థాయిలో ఖరీఫ్ ధాన్యం సేకరణ
తెలంగాణ రాష్ట్రంలో ఈ ఏడాది ఖరీఫ్ ధాన్యం సేకరణ సరికొత్త రికార్డులను సృష్టిస్తోంది. గత నాలుగేళ్ల రికార్డులను తిరగరాస్తూ కొనుగోలు కేంద్రాలకు భారీగా ధాన్యం తరలివస్తోంది. రైతుల చెంతకే కొనుగోలు కేంద్రాలను తీసుకెళ్లడం వల్ల ఈ స్థాయి ప్రగతి సాధ్యమైంది. సన్న రకం వడ్లకు ప్రభుత్వం ప్రకటించిన బోనస్ కూడా ఈ ఏడాది సేకరణ పెరగడానికి ప్రధాన కారణమైంది. ఈ పరిణామం గ్రామీణ ఆర్థిక వ్యవస్థను బలోపేతం చేయడంతో పాటు రైతుల్లో నూతనోత్సాహాన్ని నింపుతోంది.
చారిత్రక రికార్డుకు చేరువలో సేకరణ గణాంకాలు
రాష్ట్ర పౌరసరఫరాల సంస్థ గణాంకాల ప్రకారం ఇప్పటివరకు 71.20 లక్షల టన్నుల ధాన్యం కేంద్రాలకు చేరుకుంది. గతంలో 2021-22 ఖరీఫ్ సీజన్లో 70.21 లక్షల టన్నుల సేకరణే అత్యధికంగా ఉండేది. ప్రస్తుత సీజన్లో ఇప్పటికే ఆ మార్కును దాటడం విశేషం. ముఖ్యంగా పౌరసరఫరాల సంస్థ డిసెంబరు 26 నాటికే 64.57 లక్షల టన్నుల ధాన్యాన్ని సేకరించింది. ఇంకా కేంద్రాల్లో సుమారు 6.64 లక్షల టన్నుల ధాన్యం సిద్ధంగా ఉంది. దీనిని కూడా పరిగణనలోకి తీసుకుంటే మొత్తం సేకరణ 75 లక్షల టన్నులకు చేరుతుందని అధికారులు అంచనా వేస్తున్నారు.
వరి సాగు విస్తీర్ణం పెరగడం మరియు అనుకూల వాతావరణం వల్ల దిగుబడులు ఆశాజనకంగా ఉన్నాయి. అందువల్ల రాష్ట్రవ్యాప్తంగా ధాన్యం రాక ఏమాత్రం తగ్గడం లేదు. కొనుగోలు కేంద్రాల్లో తూకం వేసిన ధాన్యాన్ని వెనువెంటనే మిల్లులకు తరలిస్తున్నారు. గత ఏడాదితో పోలిస్తే సేకరణ ప్రక్రియ చాలా వేగంగా సాగుతోంది. దీనివల్ల రైతులకు నిరీక్షణ తప్పి సమయం ఆదా అవుతోంది. అధికారులు క్షేత్రస్థాయిలో పర్యవేక్షిస్తూ ఎక్కడా ఇబ్బందులు కలగకుండా చూస్తున్నారు.
సన్న రకం వడ్లకు బోనస్ ప్రభావం
ఈ ఏడాది ప్రభుత్వం సన్న రకం వడ్లకు క్వింటాకు రూ. 500 బోనస్ ప్రకటించింది. దీనితో పాటు మద్దతు ధర కూడా అమలు చేస్తుండడంతో రైతులు సన్నాల సాగు వైపు మొగ్గు చూపారు. గణాంకాల ప్రకారం 33.54 లక్షల టన్నుల సన్న రకం ధాన్యం సేకరించారు. దొడ్డు రకం ధాన్యం సేకరణ 31.03 లక్షల టన్నులుగా నమోదైంది. మొత్తంగా 12.59 లక్షల మంది రైతులు ఈ సీజన్లో తమ ధాన్యాన్ని విక్రయించారు.
ప్రభుత్వం తీసుకున్న ఈ నిర్ణయం వల్ల రైతులకు అదనపు ఆదాయం సమకూరుతోంది. గతంలో సన్న రకాలను బహిరంగ మార్కెట్లో తక్కువ ధరకు అమ్ముకునేవారు. అయితే ఇప్పుడు ప్రభుత్వమే బోనస్తో కొనుగోలు చేస్తుండడంతో మార్కెట్ పోటీ పెరిగింది. ఫలితంగా రైతులు తమ పంటకు సరైన ధర పొందుతున్నారు. ఈ ప్రక్రియ వల్ల సన్న వడ్ల సాగు మున్ముందు ఇంకా పెరిగే అవకాశం కనిపిస్తోంది.
రైతు ఖాతాల్లోకి వేగంగా నిధుల జమ
ధాన్యం కొనుగోళ్లకు సంబంధించి నిధుల విడుదలపై ప్రభుత్వం ప్రత్యేక దృష్టి సారించింది. ఇప్పటివరకు సుమారు రూ. 17,096.44 కోట్ల విలువైన ధాన్యాన్ని కొనుగోలు చేశారు. దీనిలో భాగంగా రైతుల ఖాతాల్లోకి రూ. 14,982.86 కోట్లు ఇప్పటికే జమ అయ్యాయి. మద్దతు ధర కింద సుమారు 91 శాతం చెల్లింపులు పూర్తి చేశారు. మిగిలిన రూ. 2,113.59 కోట్లను కూడా త్వరలోనే విడుదల చేసేందుకు యంత్రాంగం సిద్ధంగా ఉంది.
బోనస్ చెల్లింపుల ప్రక్రియ కూడా సమాంతరంగా సాగుతోంది. బోనస్ కింద రూ. 1,677.03 కోట్లు చెల్లించాల్సి ఉండగా ఇప్పటికే 55 శాతం పూర్తి చేశారు. మరోవైపు నిధుల విడుదలలో జాప్యం లేకుండా బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థను సమన్వయం చేస్తున్నారు. రైతులకు నగదు అందుతుండడంతో తదుపరి యాసంగి సాగు పనులకు పెట్టుబడి సమస్య తీరుతోంది. ప్రభుత్వ యంత్రాంగం చెల్లింపుల ప్రక్రియను నిరంతరం పర్యవేక్షిస్తోంది.
ఏటా పెరుగుతున్న ధాన్యం దిగుబడి
రాష్ట్రం ఆవిర్భవించినప్పటి నుండి ధాన్యం సేకరణ గణనీయంగా పెరిగింది. 2014-15 ఖరీఫ్లో కేవలం 11.04 లక్షల టన్నులు మాత్రమే సేకరించారు. ఆదేవిధంగా ప్రతి ఏడాది సాగునీటి వసతులు మెరుగుపడడం వల్ల సాగు విస్తీర్ణం పెరుగుతూ వచ్చింది. 2021-22 లో 70.21 లక్షల టన్నులకు చేరడం ఒక మైలురాయిగా నిలిచింది. ఈ ఏడాది ఆ రికార్డును దాటడం వ్యవసాయ రంగ వృద్ధికి అద్దం పడుతోంది.
రాష్ట్రవ్యాప్తంగా 8,448 కొనుగోలు కేంద్రాలను ఏర్పాటు చేయడం వల్ల సేకరణ సులభతరమైంది. ఫలితంగా మారుమూల గ్రామాల రైతులు కూడా తమ ధాన్యాన్ని దగ్గరలోని కేంద్రాలకు తరలిస్తున్నారు. గోదాముల సామర్థ్యం పెంచడం మరియు రవాణా సౌకర్యాలను మెరుగుపరచడం కూడా కలిసి వచ్చింది. గత దశాబ్ద కాలంలో తెలంగాణ ధాన్యం గిన్నెగా మారడానికి ఇవే ప్రధాన కారణాలు.
ప్రజా జీవనంపై ధాన్యం సేకరణ ప్రభావం
ధాన్యం సేకరణ సజావుగా సాగడం వల్ల గ్రామీణ ఆర్థిక చక్రం వేగంగా తిరుగుతోంది. రైతుల చేతికి డబ్బు చేరడం వల్ల మార్కెట్లో క్రయవిక్రయాలు పెరుగుతున్నాయి. ముఖ్యంగా పండుగ సీజన్లో రైతులకు ఈ ఆదాయం ఎంతో ఆసరాగా నిలుస్తోంది. వ్యవసాయ కూలీలకు మరియు రవాణా రంగ కార్మికులకు ఈ సేకరణ వల్ల ఉపాధి లభిస్తోంది. ఇది పరోక్షంగా రాష్ట్ర జీడీపీ వృద్ధికి దోహదపడుతోంది.
భవిష్యత్తులో దిగుబడులు మరింత పెరిగే అవకాశాలు ఉన్నాయని నిపుణులు భావిస్తున్నారు. చివరగా నిల్వ సామర్థ్యాన్ని పెంచడం మరియు ఆధునిక మిల్లింగ్ సాంకేతికతను జోడించడం ద్వారా రైతులకు మరింత మేలు చేయవచ్చు. సేకరణ రికార్డులు కేవలం గణాంకాలే కాకుండా రైతుల కష్టానికి దక్కిన గౌరవంగా నిలుస్తున్నాయి. ప్రభుత్వ సహకారం ఇలాగే కొనసాగితే తెలంగాణ వ్యవసాయ రంగం దేశానికే దిక్సూచిగా మారుతుంది.
నేపథ్యం మరియు అమలు స్థాయి
తెలంగాణలో ధాన్యం సేకరణ అనేది ఒక భారీ వ్యవస్థీకృత ప్రక్రియగా మారింది. ప్రతి సీజన్లో పౌరసరఫరాల శాఖ, సహకార సంఘాలు మరియు మార్కెటింగ్ శాఖలు సమన్వయంతో పనిచేస్తాయి. కేంద్రాల వద్ద టార్పాలిన్లు, తేమ కొలిచే యంత్రాలు మరియు గన్నీ సంచులను ముందుగానే అందుబాటులో ఉంచుతున్నారు. ఇది రైతులు తమ పంటను సురక్షితంగా విక్రయించుకోవడానికి దోహదపడుతోంది. ఐకేపీ కేంద్రాలు మరియు పీఏసీఎస్ కేంద్రాల ద్వారా పారదర్శకమైన సేకరణ సాగుతోంది.
ప్రజలపై అర్థవంతమైన ప్రభావం
రికార్డు స్థాయి సేకరణ వల్ల ఆహార భద్రత మరింత పటిష్టం అవుతుంది. ప్రభుత్వం సేకరించిన ధాన్యాన్ని ప్రజా పంపిణీ వ్యవస్థ (PDS) ద్వారా పేదలకు రేషన్ బియ్యం అందించడానికి ఉపయోగిస్తుంది. సన్న బియ్యం సేకరణ పెరగడం వల్ల అంగన్వాడీ కేంద్రాలు మరియు ప్రభుత్వ పాఠశాలల్లో విద్యార్థులకు నాణ్యమైన భోజనం అందించడానికి వీలవుతుంది. ఈ ప్రక్రియ వల్ల అటు రైతులకు ఆర్థిక లాభం, ఇటు సామాన్య ప్రజలకు ఆహార భద్రత చేకూరుతున్నాయి.