ఐబొమ్మ రవి పోలీసులకు ఎలా దొరికాడు ? అసలు రహాస్యం ?
వందల కోట్ల సినిమా వ్యాపారాన్ని తన గుప్పిట్లో పెట్టుకుని, సినిమా నిర్మాతలను, ఓటీటీ దిగ్గజాలను సైతం హడలెత్తించిన ‘ఐబొమ్మ’ చీకటి సామ్రాజ్యం ఎట్టకేలకు కంపించింది. ఇంటర్నెట్ అనే మహా సముద్రంలో ఎవరికీ చిక్కని ఒక అదృశ్య శక్తిలా, ఒక ఛాయలా తిరుగుతున్న ‘ఐబొమ్మ రవి’ అనే మాస్టర్ మైండ్ ఫైనల్ గా పోలీసుల వలలో చిక్కుకున్నాడు. కానీ ఆగండి! ఇది కేవలం ఒక మామూలు నేరస్థుడి అరెస్టు మాత్రమే కాదు… అంతకు మించి! ఇది అత్యాధునిక సాంకేతికతకు, అలుపెరగని మానవ మేధస్సుకు మధ్య జరిగిన ఒక ఉత్కంఠభరితమైన యుద్ధం. ఒక డిజిటల్ చదరంగం! ఇన్నాళ్లూ చట్టం కళ్లుగప్పి తిరిగిన ఆ మాయగాడు అసలు ఎలా దొరికాడు? ఏ చిన్న పొరపాటు అతని కొంప ముంచింది? అతన్ని పట్టించిన ఆ కీలకమైన ‘క్లూ’ ఏంటి? తెర వెనుక జరిగిన ఆ హై-వోల్టేజ్ చేజ్ (chase) డ్రామా ఏంటి? ఆ సస్పెన్స్ థ్రిల్లర్ లోతైన విశ్లేషణ… ఇప్పుడు మీ ముందు!
సైబర్ ప్రపంచంలో ఐబొమ్మ సృష్టించిన సంచలనం
స్మార్ట్ ఫోన్ ఉన్న ప్రతి తెలుగు వాడికి ‘ఐబొమ్మ’ అనే పేరు పరిచయం అక్కర్లేదు. కొత్త సినిమా రిలీజైన కొన్ని గంటల్లోనే హెచ్డీ క్వాలిటీతో జనాలకు అందుబాటులోకి తేవడం ద్వారా ఈ సైట్ అనతి కాలంలోనే విపరీతమైన క్రేజ్ సంపాదించుకుంది. అయితే దీని వెనుక ఉన్నది కేవలం వినోదం మాత్రమే కాదు. కోట్ల రూపాయల సినిమా వ్యాపారాన్ని దెబ్బతీసే ఒక భారీ నెట్వర్క్ ఉంది.
ఈ నెట్వర్క్ను ఛేదించడానికి హైదరాబాద్ సైబర్ క్రైమ్ పోలీసులు గత మూడు నెలలుగా అహర్నిశలు శ్రమించారు. రవి కదలికలపై నిఘా ఉంచడం అంత సులభం కాలేదు. ఎందుకంటే అతడు వాడే సాంకేతికత సామాన్యమైనది కాదు. విదేశీ సర్వర్లు, వర్చువల్ ప్రైవేట్ నెట్వర్క్లు, డార్క్ వెబ్ లింకులు ఇలా ఎన్నో అంచెల భద్రతను అతడు ఏర్పాటు చేసుకున్నాడు.
సాంకేతికతను మించిన మానవ తప్పిదం
ఎంతటి గటికుడైన దొంగ అయినా ఏదో ఒక చిన్న క్లూ వదిలేస్తాడు అన్నది పోలీసుల నమ్మకం. ఈ కేసులో కూడా అదే జరిగింది. రవి తన సాంకేతిక పరిజ్ఞానంతో పోలీసులను ఏమార్చగలిగాడు కానీ తన అలవాట్లను మార్చుకోలేకపోయాడు. ఇక్కడ టెక్నాలజీ కంటే హ్యూమన్ ఇంటెలిజెన్స్ కీలకంగా పనిచేసింది. పోలీసులు అతన్ని పట్టుకోవడానికి వాడిన ప్రధాన అస్త్రం ‘ఈ-మెయిల్’.
విశ్వసనీయ సమాచారం ప్రకారం ఐబొమ్మ నిర్వహణ కోసం రవి ‘ఈఆర్ ఇన్ఫోటెక్’ (ER Infotech) అనే పేరుతో కొన్ని డొమైన్లను కొనుగోలు చేశాడు. ఇది వ్యాపార లావాదేవీల కోసం వాడే డొమైన్ అయినప్పటికీ దీని రిజిస్ట్రేషన్ సమయంలో వాడిన ఒక ఈ-మెయిల్ ఐడీ పోలీసులకు కీలక ఆధారంగా మారింది. ఆ ఈ-మెయిల్ లింక్ ద్వారా రవి డిజిటల్ పాదముద్రలను (Digital Footprints) పోలీసులు విశ్లేషించడం మొదలుపెట్టారు.
కూకట్పల్లి లింక్ మరియు మందు పార్టీ
రవి ఎక్కువగా విదేశాల్లోనే గడుపుతూ ఉంటాడు. అక్కడ సర్వర్ల నిర్వహణ చూసుకుంటూ ఉంటాడు. అయితే అతనికి హైదరాబాద్లోని కూకట్పల్లిలో ఒక బలమైన స్నేహ బంధం ఉంది. ఎప్పుడు నగరానికి వచ్చినా తన చిన్ననాటి స్నేహితుడిని కలవడం, అతనితో కలిసి మద్యం సేవించడం రవికి అలవాటు. ఈ బలహీనతే ఇప్పుడు అతని కొంప ముంచింది.
పోలీసులు ఆ ఈ-మెయిల్ డేటా ఆధారంగా రవి తరచూ ఎవరితో సంభాషిస్తున్నాడో ఆరా తీశారు. ఆ డేటా అనాలిసిస్లో కూకట్పల్లిలో ఉండే సదరు స్నేహితుడి ఫోన్ నెంబర్ బయటపడింది. దీంతో పోలీసులు ఆ స్నేహితుడిపై నిఘా పెట్టారు. రవి ఎప్పుడు ఇండియాకు వచ్చినా, ఆ స్నేహితుడిని కలుస్తాడని పోలీసులకు కచ్చితమైన సమాచారం ఉంది.
మామా హైదరాబాద్ వచ్చా అనే ఒక్క మెసేజ్
ఇటీవల రవి ఫ్రాన్స్ నుంచి హైదరాబాద్ రాగానే తన పాత పద్ధతిలోనే స్నేహితుడికి సమాచారం ఇచ్చాడు. “మామా… హైదరాబాద్ వచ్చా” అంటూ ఒక మెసేజ్ పెట్టాడు. ఈ మెసేజ్ కోసం వేయి కళ్ళతో ఎదురుచూస్తున్న సైబర్ క్రైమ్ పోలీసులు వెంటనే అప్రమత్తమయ్యారు. ఆ స్నేహితుడి ఇంటికి రవి వస్తున్నాడని నిర్ధారించుకున్నాక పక్కా ప్రణాళికతో వలపన్ని అతన్ని అదుపులోకి తీసుకున్నారు.
అంతేకాక అతడు వాడే ఎలక్ట్రానిక్ పరికరాలను కూడా పోలీసులు స్వాధీనం చేసుకున్నారు. అయితే రవి అరెస్ట్ అయిన తర్వాత పోలీసులకు సహకరించడం లేదని తెలుస్తోంది. విచారణలో అతడు ఇస్తున్న సమాధానాలు పోలీసులను తికమక పెడుతున్నాయి.
విదేశీ సర్వర్లు మరియు డేటా భద్రత
పోలీసులు రవిని కస్టడీలోకి తీసుకున్న తర్వాత ఐదు రోజుల పాటు విచారించారు. ప్రధానంగా సర్వర్లు ఎక్కడ ఉన్నాయి? డేటా ఎక్కడ స్టోర్ చేస్తున్నారు? దీని వెనుక ఉన్న పెట్టుబడిదారులు ఎవరు? అనే కోణంలో ప్రశ్నలు అడిగారు. అయితే రవి మాత్రం చాలా తెలివిగా సమాధానాలు దాటవేస్తున్నాడు. సర్వర్లు యూకే మరియు కరేబియన్ దీవుల్లో ఉన్నాయని, ఆ యాక్సెస్ తన దగ్గర లేదని బుకాయిస్తున్నాడు.
దీనిని బట్టి చూస్తే రవి ఇలాంటి పరిస్థితిని ముందే ఊహించినట్లు అనిపిస్తోంది. “ఏదో ఒక రోజు దొరికిపోతానని తెలుసు, కానీ ఇంత త్వరగా దొరుకుతానని అనుకోలేదు” అని రవి వ్యాఖ్యానించినట్లు సమాచారం. అంటే జైలుకు వెళ్లినా సరే, తన సామ్రాజ్యం కూలిపోకుండా ఉండేలా అతడు ముందస్తు జాగ్రత్తలు తీసుకున్నాడని అర్థమవుతోంది.
చట్టపరమైన చిక్కులు మరియు సవాళ్లు
ఈ కేసులో అసలైన సవాలు ఇప్పుడు మొదలైంది. రవిని అరెస్ట్ చేసినా, ఐబొమ్మ సైట్ను పూర్తిగా మూసివేయడం అంత సులభం కాదు. ఎందుకంటే సర్వర్లు భారత చట్టాలకు అందనంత దూరంలో, వేరే దేశాల నిబంధనల పరిధిలో ఉన్నాయి. కరేబియన్ దీవుల వంటి చోట్ల డేటా ప్రైవసీ చట్టాలు చాలా కఠినంగా ఉంటాయి. అక్కడి నుంచి సమాచారం రాబట్టడం భారత పోలీసులకు ఒక పెద్ద పరీక్ష.
అందువల్ల పోలీసులు ఇప్పుడు అంతర్జాతీయ ఏజెన్సీల సహకారం తీసుకునే ఆలోచనలో ఉన్నారు. అలాగే రవి నుంచి రాబట్టే సమాచారం ఆధారంగా ఈ నెట్వర్క్లో ఉన్న ఇతర వ్యక్తులను, ముఖ్యంగా టెక్నికల్ టీమ్ను పట్టుకోవడానికి ప్రయత్నిస్తున్నారు.
WhatsApp Channel
పైరసీ వల్ల కలుగుతున్న ఆర్థిక నష్టం
ఐబొమ్మ వంటి సైట్ల వల్ల తెలుగు చిత్ర పరిశ్రమ ఏటా వందల కోట్ల రూపాయల నష్టాన్ని చవిచూస్తోంది. ఒక సినిమా థియేటర్లో విడుదలైన రోజే పైరసీ ప్రింట్ బయటకు రావడం వల్ల నిర్మాతలకు రావాల్సిన లాభాలు ఆవిరైపోతున్నాయి. అంతేకాకుండా ఓటీటీ సంస్థలు భారీ మొత్తంలో డబ్బు వెచ్చించి డిజిటల్ రైట్స్ కొనుగోలు చేస్తున్నాయి. కానీ ఐబొమ్మలో ఉచితంగా సినిమాలు వస్తుండటంతో సబ్స్క్రిప్షన్లు తగ్గిపోతున్నాయి.
ఫలితంగా చిన్న సినిమా నిర్మాతలు కోలుకోలేని దెబ్బ తింటున్నారు. ఈ సమస్యకు శాశ్వత పరిష్కారం లభించకపోతే భవిష్యత్తులో సినిమా నిర్మాణం అనేది ఒక రిస్క్ వ్యాపారంగా మారిపోయే ప్రమాదం ఉంది. రవి అరెస్ట్ అనేది ఈ దిశగా ఒక ముందడుగు మాత్రమే, కానీ పూర్తి విజయం కాదు.
ప్రజల మనస్తత్వం మరియు ఉచిత వినోదం
ఇక్కడ మనం ఆలోచించాల్సిన మరో ముఖ్యమైన విషయం ప్రజల మనస్తత్వం. ఐబొమ్మ వంటి సైట్లు ఎందుకు ఇంత ఆదరణ పొందుతున్నాయి? సినిమా టికెట్ల ధరలు పెరగడం, ఓటీటీ సబ్స్క్రిప్షన్ల భారం సామాన్యుడికి మోయలేనిదిగా మారడం ఒక కారణం కావచ్చు. ఉచితంగా వినోదం దొరుకుతున్నప్పుడు డబ్బులు ఎందుకు ఖర్చు చేయాలి అనే ఆలోచన చాలామందిలో ఉంది.
అయితే ఉచితం వెనుక ఉన్న ప్రమాదాన్ని జనం గుర్తించడం లేదు. ఇలాంటి పైరసీ సైట్లు వాడేటప్పుడు మన ఫోన్లలోని వ్యక్తిగత డేటా చోరీకి గురయ్యే అవకాశం ఉంది. మాల్వేర్, వైరస్ల ద్వారా మన బ్యాంకింగ్ వివరాలు హ్యాకర్ల చేతికి వెళ్లే ప్రమాదం ఉంది. రవి వంటి వ్యక్తులు కేవలం సినిమాలతోనే ఆగుతారా లేక ఆ డేటాను వేరే వాటికి వాడుకుంటారా అన్నది ఎవరికీ తెలియదు.
డిజిటల్ ఫుట్ప్రింట్స్ నేర్పే పాఠం
రవి అరెస్ట్ నుంచి మనం నేర్చుకోవాల్సిన సాంకేతిక పాఠం ఒకటుంది. డిజిటల్ ప్రపంచంలో “అజ్ఞాతం” (Anonymity) అనేది ఒక భ్రమ మాత్రమే. మనం ఇంటర్నెట్లో చేసే ప్రతి పని, పంపే ప్రతి మెయిల్, వాడే ప్రతి ఐపీ అడ్రస్ ఎక్కడో ఒక దగ్గర రికార్డ్ అవుతూనే ఉంటుంది. ఎథికల్ హ్యాకర్లు, సైబర్ పోలీసులు తలచుకుంటే ఎంతటి గటికుడినైనా పట్టుకోగలరు.
ముఖ్యంగా నేరాలకు పాల్పడేవారు తాము చాలా తెలివైన వాళ్ళమని అనుకుంటారు. కానీ రవి విషయంలో జరిగినట్లుగానే, ఒక చిన్న పొరపాటు వాళ్ళ పతనాన్ని శాసిస్తుంది. టెక్నాలజీని మంచికి వాడితే అద్భుతాలు సృష్టించవచ్చు, కానీ ఇలాంటి అడ్డదారుల్లో వాడితే కటకటాల పాలవ్వక తప్పదు.
భవిష్యత్తులో ఏం జరగబోతోంది?
రవి అరెస్ట్ తర్వాత ఐబొమ్మ సైట్ ఏమవుతుంది అన్నది ఇప్పుడు మిలియన్ డాలర్ల ప్రశ్న. సర్వర్లు విదేశాల్లో ఉన్నాయి కాబట్టి సైట్ నడక కొనసాగవచ్చని కొందరు భావిస్తున్నారు. అయితే అడ్మిన్ అరెస్ట్ అవ్వడంతో సైట్ నిర్వహణలో ఇబ్బందులు తలెత్తే అవకాశం ఉంది. పోలీసులు ఈ నెట్వర్క్ను పూర్తిగా స్తంభింపజేయడానికి కోర్టు ద్వారా అంతర్జాతీయ స్థాయి ఆర్డర్స్ తెచ్చే ప్రయత్నం చేస్తున్నారు.
మరోవైపు ఈ ఘటన మిగతా పైరసీ దారులకు ఒక హెచ్చరికగా మారింది. తెలుగు రాష్ట్రాల పోలీసులు సైబర్ క్రైమ్ విషయంలో ఎంత సీరియస్గా ఉన్నారో దీని ద్వారా అర్థమవుతోంది. రాబోయే రోజుల్లో పైరసీ సైట్లపై ఉక్కుపాదం మోపే అవకాశం ఉంది.
ముగింపు మరియు విశ్లేషణ
ఐబొమ్మ రవి అరెస్ట్ అనేది ఒక వ్యక్తి అరెస్ట్ మాత్రమే కాదు, ఇదొక వ్యవస్థపై జరిగిన దాడి. ఈ ఘటన ద్వారా మనకు అర్థమయ్యేది ఏంటంటే, చట్టానికి చేతులు చాలా పొడవు. ఎంత విదేశాల్లో దాక్కున్నా, ఎన్ని సర్వర్ల వెనుక దాక్కున్నా తప్పు చేసిన వాడు దొరకక తప్పదు. అయితే ఈ సమస్యకు కేవలం అరెస్టులు పరిష్కారం కాదు.
ప్రజల్లో మార్పు రావాలి. పైరసీని ప్రోత్సహించడం అంటే పరోక్షంగా నేరానికి సహకరించడమే అని గుర్తించాలి. అలాగే ప్రభుత్వాలు కూడా సినిమా టికెట్ల ధరలు, ఓటీటీ ఛార్జీలు సామాన్యుడికి అందుబాటులో ఉండేలా నియంత్రణ చర్యలు చేపట్టాలి. అప్పుడే ఐబొమ్మ వంటి వ్యవస్థలు పుట్టకుండా ఉంటాయి. రవి అరెస్ట్ ఒక ఆరంభం మాత్రమే, పైరసీ రహిత సమాజం కోసం ఇంకా ఎంతో దూరం ప్రయాణించాల్సి ఉంది.
మొత్తానికి ఈ ఆపరేషన్ ద్వారా హైదరాబాద్ సైబర్ క్రైమ్ పోలీసులు తమ సత్తా చాటారు. డిజిటల్ దొంగలను పట్టుకోవడంలో తాము ఎవరికీ తీసిపోమని నిరూపించారు. ఇకనైనా యువత ఇలాంటి ఈజీ మనీ మార్గాల వైపు వెళ్లకుండా, తమ టెక్నికల్ స్కిల్స్ను దేశాభివృద్ధికి, మంచి స్టార్టప్స్ పెట్టడానికి వాడితే రవిందర్ లాంటి విశ్లేషకులుగా మేము ఎంతో సంతోషిస్తాం.